Roofing Holland 1996-11-33 Ketenaansprakelijkheid (4)

In de vorige aflevering over ketenaansprakelijkheid bespraken we de vraag hoe men als aannemer z’n risico’s kan beperken. Een in de wet geregelde wijze van risicobeperking is de g-rekening. Maar hebt u daar nu echt iets aan?

Op papier klopt het systeem aardig. Op de g-rekening komen immers bedragen binnen met omschrijving van aannemer, werknaam en tijdvak, en van wat eruit gaat is ook een specificatie op basis van werknamen en tijdvakken. Tijdens de parlementaire behandeling van de wet is ook duidelijk naar voren gekomen dat dit soort verbanden gelegd moet kunnen worden. In de praktijk bleek het echter regelmatig fout te kunnen gaan met deze g-rekening.

Ook indien namelijk aan alle administratieve eisen voor het gebruik van de g-rekening is voldaan, zoals ze hier zijn opgesomd, en er dus een wettelijk vermoeden van betaling zou moeten zijn, kunnen de fiscus en/of de bedrijfsvereniging dit vermoeden toch weerleggen, onder meer in de volgende situaties:

  • De onderaannemer doet betalingen van zijn g-rekening aan andere g-rekeninghouders, zonder dat er echt sprake is van aangenomen werk;
  • De onderaannemer doet betalingen van zijn g-rekening van loonbelasting en premies die niet op werken van aannemers betrekking hebben;
  • De onderaannemer verwisselt tijdvakken of verschuift de afdracht;
  • Een aannemer verzuimt in een periode om geld op de g-rekening te storten, en is dus in feite in gebreke. De onderaannemer voldoet de afdracht over die periode met een storting op zijn g-rekening van een andere aannemer over een volgende periode.

Hoewel het g-rekeningenbesluit per 1 oktober 1991 is aangescherpt met enkele bepalingen die het gesignaleerde misbruik pogen te beperken, is het nog steeds niet mogelijk gebleken het misbruik uit te roeien of te voorkomen.

Die antimisbruikregels luiden in het kort als volgt:

  • De onderaannemer moet schriftelijk een g-rekening aanvragen (per formulier);
  • De rekening kan geweigerd worden (onder opgaaf van redenen);
  • Zonder aannemingsovereenkomst mag men niet van de ene g-rekening naar de andere g-rekening overschrijven. Malafide (onder)aannemers weten daar natuurlijk wel wat op!
  • Ten onrechte op een g-rekening gestort bedrag moet direct worden teruggestort. Ook dit werkt niet als het om malafide figuren gaat;
  • De bank moet aan zo’n terugstorting meewerken zonder haar recht van compensatie te gebruiken;
  • De g-rekening kan eenzijdig worden opgezegd, onder meer bij einde gebruik en onjuist gebruik.

Verder kan tegen misbruik van g-rekeningen zowel strafrechtelijk (terzake van fraude) als civielrechtelijk (terzake van onrechtmatige daad of wanprestatie) worden opgetreden. De rechter heeft hierover al heel wat uitspraken gedaan. Maar voor wie als aannemer het slachtoffer is van deze malafide praktijken, biedt dit doorgaans weinig soelaas: pluk maar eens veren van een kikker.

Toch is het altijd aan te raden gebruik te maken van een g-rekening, ook in zaken waarin men de onderaannemer ten volle vertrouwt en men een zekere controle op hem heeft.

Op 3 april 1996 deed de Rechtbank Leeuwarden een uitspraak die laat zien, dat vertrouwen in en controle op de onderaannemer onvoldoende zijn om de aansprakelijkheid te beperken.
X-B.V. had schilderwerk uitbesteed bij Y-B.V.
Op grond van familiebanden kon de directeur van X-B.V. controle op de loonadministratie etc. van Y-B.V. uitoefenen. Hij deed dat ook. Daarom werd het gebruik van een g-rekening niet nodig geacht. Vast stond dat de fiscus geen nadeel had geleden met betrekking tot de voor X-B.V. uitgevoerde werken. Y-B.V. ging echter failliet en de fiscus had nog geld te goed terzake van loonbelasting etc. U begrijpt wat er gebeurde: hoewel X-B.V. duidelijk alles had betaald, maar niet op een g-rekening, bestond er geen wettelijk vermoeden van betaling, met als gevolg dat X-B.V. voor een (evenredig) deel van de schuld van Y-B.V. bij de fiscus werd aangeslagen. En de Rechtbank was het daarmee eens!
Wat is de moraal van dit verhaal?
Gebruik, ook als je iemand voor 100% vertrouwt en je in z’n boeken mag kijken, toch altijd een g-rekening. Want zonder g-rekening bent u altijd de klos en met een g-rekening kan het nog goed of althans minder slecht aflopen.

door: Mr. A. Harlaar



Deze website wordt mede mogelijk gemaakt door:

Leveranciernaam