Roofs 2006-10-20 Algehele risico-inventarisatie en evaluatie pannendaken

Voor kortdurende onderhoudswerken op platte daken worden in toenemende mate permanente veiligheidsvoorzieningen aangebracht. Belangrijk voor een Risico Inventarisatie & Evaluatie (RI&E) is te bepalen hoe vaak men werkzaamheden op het dak moet uitvoeren en wat de aard is van deze werkzaamheden. Hoe is het in dit opzicht gesteld met het hellende dak?

Ing. A.B. Berlee, T-Joint BV

Het aanbrengen van permanente veiligheidsvoorzieningen gebeurt doorgaans vanuit het besef dat de frequentie en de duur van alle kortdurende maatregelen cumulatief behoorlijk op kunnen lopen. Permanente veiligheidsmaatregelen zijn dan voordeliger dan telkens opnieuw het dakwerk met tijdelijke veiligheidsmaatregelen te borgen. Dit mag men gerust een doorontwikkeling noemen. Een RI&E is immers in eerste instantie een zaak van de werkgever en pas in tweede instantie een van de gebouweigenaar.

Na het platte dak is de vraag of een dergelijke aanpak ook voordelig uitpakt voor kortstondig onderhoud aan pannendaken. En ook hier is het een kwestie van logisch nadenken en rekenen. Hoe te komen tot een algemene RI&E voor een pannendak is onderwerp van dit stuk.

Integrale dakzorg

Werken op hoogte moet veilig, daar is geen discussie meer over. Dat mag een verdienste van wetgevers en wetshandhavers worden genoemd. Uiteindelijk is iedereen er beter mee af, op voorwaarde natuurlijk dat we niet gaan doorschieten in risicovermijding. Het besef van veilig werken, en de consequenties daarvan voor de uitvoering, maken dat er niet alleen meer vanuit een enkele werkzaamheid gekeken wordt naar de risico’s. Het steeds weer opnieuw treffen van veiligheidsvoorzieningen is, zeker wanneer dat meerdere malen achtereen moet gebeuren, veel kostbaarder dan in één keer constructief maatregelen nemen.

Wie enigszins nadenkt, kijkt vanuit het geheel aan te verwachten werkzaamheden, interdisciplinair dus, en met name professionele beheerders doen dat in toenemende mate. De dakenbranche speelt hier goed op in: het betekent een aanvullende werkzaamheid, door het aanbieden en aanbrengen van veiligheidsmaatregelen, niet alleen voor de eigen werknemers en hun werkzaamheden, maar ook voor andere bedrijven en de werkzaamheden op daken die zij uitvoeren. Je kunt spreken van integrale dakzorg. Vele dakbedekkingbedrijven beginnen zelfs een bedrijf naast hun uitvoerende dakbedrijf, gericht op veiligheid en integrale dakzorg.

De platte dakensector loopt in dit punt voor op de hellende dakensector, wat te maken heeft met de technische haalbaarheid en de sterkere associatie die platte daken hebben met onderhoudswerkzaamheden. Nu ook op pannendaken meer en meer mogelijk is waar het permanente veiligheidsvoorzieningen betreft, en het onderhoudsbesef ook voor dat bouwdeel toeneemt, rijst de vraag hoe men deze integrale dakzorg voor pannendaken in dient te schatten. Als uitgangspunt nemen we de RI&E, het startpunt voor veilig werken.

Onderhoudsbehoefte

Welke werkzaamheden zijn er op pannendaken in het algemeen te verwachten? Er zijn vele cijfers over hellende daken beschikbaar. Bijvoorbeeld de vervangingsduur van pannen, waarvoor minimaal 50 jaar wordt aangehouden. Betonpannen worden sneller vervangen, in verband met de grauwe uitstraling die ze na verloop van tijd kunnen hebben. Een andere reden is het na-isoleren van daken, waarvoor alle pannen verwijderd moeten worden - wat weer aanleiding is om ze dan maar gelijk te vervangen. Waarmee maar is gezegd dat dit soort gegevens niet vaststaand is, het betreft algemeen geaccepteerde verwachtingen. Onderstaand een aantal verwachtingen voor pannendaken die tot uiting komen in normen voor onderhoud / beheer. 

Onderstaande tabel is geen wet van Meden en Perzen, het geeft een indicatie van de onderhoudsgevoeligheid van pannendaken en de onderdelen. Zo zijn er vele dakdekkerbedrijven die dakramen plaatsen en er zijn ook aannemersbedrijven die daken na-isoleren of goten vervangen. Vast staat, dat ieder onderdeel van het dak onderhoud vergt en dat de onderhoudsbehoefte per onderdeel verschilt. Per dak verschilt de feitelijke onderhoudsbehoefte en daarom moet per dak en per onderdeel de conditie worden vastgesteld. Daarna moet worden vastgesteld welke plannen er voor de daken zijn. Na-isolatie is al een paar keer genoemd, maar ook de montage van dakkapellen, zonneboilers etc. etc. Kortom, zaken die niet zijn af te lezen aan het dak zelf.

Aan de hand daarvan kan een planning worden gemaakt welke werkzaamheden op welk moment en door welk bedrijf worden uitgevoerd. De truc is nu om werkzaamheden op elkaar aan te sluiten en daarbij ook de veiligheidsvoorziening te bepalen naar het geheel. Professionele beheerders deden en doen dit natuurlijk al veel langer. Het komt met name tot uiting in het clusteren van werkzaamheden aan pannendaken, in één keer een heel blok in de steigers, na-isoleren, nieuwe goten, nieuwe schoorstenen, nieuwe panbedekking etc. Daardoor wordt enerzijds geld bespaard, maar anderzijds ook kapitaal vernietigd.

Zijn de te verwachten werkzaamheden geïnventariseerd aan de hand van de toestand van het dak, de onderdelen en de geplande veranderingen? Dan is het zaak te inventariseren op welke wijze de werkzaamheden uitgevoerd kunnen worden. Hiervoor moet bekend zijn welke mogelijkheden er op dat terrein zijn en dat is inmiddels een aardig specialisme aan het worden. De volgende vragen komen daarbij aan de orde:

Hoe wordt de werkplek bereikt?

Hoe lang duurt het werk, uitgedrukt in mandagen? Met andere woorden: is een collectieve voorziening vereist, of kan volstaan worden met een Persoonlijk beschermingsmiddel?

Welke disciplines zijn vereist, welke werkmethodiek en welke materialen worden ingezet en wat zijn daar de consequenties van?

Er kan na een RI&E een afweging worden gemaakt welke oplossing het best is geschikt voor de specifieke situatie. Hier zal in een vervolgartikel nader op worden ingegaan.

 

 Wilt u deze tekst in opgemaakte vorm lezen met foto's, klik dan deze link aan, dan ontvangt u de tekst in een PDF bestand. 



Deze website wordt mede mogelijk gemaakt door:

Leveranciernaam