Roofs 2009-01-20 Aspecten van een extensieve dakbegroeiing

In de voorgaande artikelen is ingegaan op de keuze van het dakbedekkingsysteem, de bouwfysische aspecten en dakvormen in relatie tot een dakbegroeiing, alsmede de keuzemogelijkheden met betrekking tot het aanbrengen van de beplanting bij een extensieve dakbegroeiing. Dit artikel laat zien hoe een extensieve dakbegroeiing voorzien van plugplanten in de praktijk wordt aangebracht. Verder zal worden ingegaan op de meest gangbare details bij een dak voorzien van een dakbegroeiing.

R.F.M. van Scheijndel
senior technisch manager en
voorzitter VBB *

 

Uitvoering extensieve dakbegroeiing
Bovenstaande foto’s tonen het aanbrengen van een extensieve dakbegroeiing op het project dat als rode draad door deze artikelenreeks heen loopt. Het project is uitgevoerd met behulp van substraat in een dikte van 70 - 180 mm en plugplanten van 40 mm, aangebracht op een drainagebaan voorzien van een extra waterbuffering. Alhoewel smaken verschillen, laat deze toepassing zien dat een extensieve dakbegroeiing beslist niet voorspelbaar of saai hoeft te zijn. In deze toepassing komt het extensieve dak al aardig in de richting van een daktuin, maar dan uitgevoerd in een onderhoudsarme toepassing.

Los van het ontwerp en de werkplanning is er in principe geen verschil tussen het aanbrengen van een dakbegroeiing op een klein of een groot project. Grote projecten bestaan in veel gevallen weer uit diverse kleinere daken, die op diverse verschillende niveaus zijn gelegen. Het grote verschil zit meestal in de aanvoer van de benodigde materialen. Zo kan het benodigde substraat worden aangevoerd in kleine zakken (foto’s), maar het substraat kan ook met big-bags vanuit een kraan worden aangebracht of met behulp van tankwagens op het dak worden geblazen. Deze laatste wijze van aanvoer lijkt vaak duurder,  maar de benodigde arbeidstijd om het substraat in voldoende dikte op z’n plaats te krijgen ligt aanzienlijk lager. Zo kan een niet volledig gevulde tankwagen door winst op de arbeid toch rendabel zijn. Tot slot mag het afval van de hoeveelheid verpakkingsmateriaal in relatie tot het milieu ook niet vergeten worden.  

 

Details bij extensieve dakbegroeiing
Een dak voorzien van een dakbegroeiing is normaal gesproken voorzien van een aantal doorvoeren zoals hemelwaterafvoeren, noodoverlopen, ontluchtingen en rookgasdoorvoeren. De aanwezigheid van een begroeiing op het dak mag de functie van deze doorvoeren niet belemmeren, zodat voorkomen moet worden dat de begroeiing tot tegen of zelfs in deze doorvoeren kan doorgroeien. Het aanbrengen van grof dakgrind of betontegels tot minimaal 300 mm rondom doorvoeren en langs dakranden en opstanden kan dit voorkomen. Ook de hoogte van ontluchtingen en rookgasdoorvoeren moet aangepast worden aan de dikte van de dakbegroeiing om de blijvende werking hiervan te kunnen garanderen.  

Bij gebruik van grof dakgrind, maar ook bij de toepassing van betontegels, moet voorkomen worden dat het substraat hiertussen kan wegspoelen en daarmee de begroeiing in de gelegenheid stelt door te groeien. Het weggespoelde substraat kan tevens de hemelwaterafvoer belemmeren, of de riolering kan hierdoor verstopt raken. Tijdens de uitvoering van het onderhoud, dat minimaal twee keer per jaar uitgevoerd moet worden, dient het dak met name op deze punten gecontroleerd te worden.

Vliegvuurbestendigheid is een van de eisen waaraan een dak volgens regelgeving (Bouwbesluit) dient te voldoen. De toegepaste dakbedekking wordt hierop gecontroleerd, maar bij een dakbegroeiing wordt vaak vergeten dat droog gras en dorre beplanting brandgevaarlijk kunnen zijn, waarlangs vuur zich eenvoudig kan verplaatsen. Een onderdeel waarop het dak tijdens het onderhoud goed gecontroleerd moet worden.   

 

Onderhoud en veiligheid bij dakbegroeiing
Bij de uitvoering van het onderhoud van een ‘extensieve dakbegroeiing’ wordt al snel gedacht dat de betontegels langs de dakranden en opstanden bedoeld zijn als loopvoorziening, maar niets is minder waar, zoals uit het voorgaande blijkt. Wanneer een dak langs de dakranden niet is voorzien van een collectieve beveiliging in de vorm van een hekwerk of borstwering met een minimale hoogte van 1.00 m, dan mogen deze betontegels niet belopen worden. Bij een ‘intensieve dakbegroeiing’ of bij gebruiksdaken zal het dak vaak op maaiveldniveau liggen en dan ook voorzien zijn van een collectieve voorziening.

Wanneer het onderhoud beperkt blijft tot enkele inspecties per jaar met wat klein onderhoud aan de dakbegroeiing, dan mag in zo’n geval gebruik gemaakt worden van persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM’s) in de vorm van een harnas en een aanlijnvoorziening. Op basis van een veiligheidsplan of een opgestelde RI&E kan het dak worden voorzien van ankerpunten, eventueel voorzien van een permanent kabelsysteem. De markering van risicovrije zones zou dan uitgevoerd kunnen worden met betontegels, aangebracht op 4.00 m uit de dakrand die dan wel belopen mogen worden. Op dit onderwerp zal in een volgend artikel nog nader teruggekomen worden.

Wilt u deze tekst in opgemaakte vorm lezen met foto's, klik dan deze link aan, dan ontvangt u de tekst in een PDF bestand



Deze website wordt mede mogelijk gemaakt door:

Leveranciernaam