Zoeken

Roofs 1999-06-48 Beoordelingssysteem van leveranciers draagt bij aan kwalitatief hoogwaardig eindproduct

Ook leveranciers van halffabrikaten aan grote industrieën moeten op hun tellen passen. Een langdurige relatie is geen garantie voor een blijvende relatie. Een wisselende kwaliteit van het halffabrikaat, een te late levering of een slordige factuurafwikkeling is voor de industriële inkopers zeker een reden voor bezinning op de relatie. Unidek werkt sinds een jaar met het Leveranciers Beoordelings Systeem. Leveranciers pas op je tellen!

De afsluiting van een nieuw leveringscontract voor onderdelen of halfabrikaten aan een industriële onderneming is veelal een goede reden om de champagne te ontkurken. Logisch, het gaat vrijwel altijd om grote partijen die voor de toeleverancier een bijna gegarandeerde afzet betekenen. De levering tegen een scherpe prijs met een kleine winstmarge wordt daarbij graag op de koop toegenomen. Immers op de voorspelbare omzet kan de leverancier beleid maken. Maar een leveringscontract, zelfs met een langdurige relatie, is eindig. En de toeleveranciers moeten zich daar voortdurend rekenschap van geven. Het is meestal niet de gewoonte onder inkopers van grote industrieën om te shoppen, maar wanneer hun leveranciers te vaak een steekje laten vallen is het exit.
Unidek, producent van EPS bouwproducten, heeft voor de fabricage van haar producten een overeenkomst met ongeveer honderd leveranciers van grondstoffen. Zij zijn ingedeeld in tien groepen van zogeheten 'strategische leveranciers' die volgens Ben Claaszen, hoofd inkoop van Unidek, geselecteerd zijn op basis van risicospreiding, innovatief vermogen en de bereidheid tot samenwerken. "Uiteraard spelen er nog een aantal andere criteria zoals prijs en de kwaliteit van dienstverlening. Dat hun producten aan onze specificaties moeten voldoen, spreekt vanzelf. Een groot belang hechten wij met name aan de bereidheid tot samenwerken. Een goede relatie tussen de toeleverancier en de fabrikant vereist loyaliteit van twee kanten. Het is net als in een huwelijk, het is een kwestie van geven en nemen. Natuurlijk willen wij niet meer dan de marktconforme prijzen betalen, aan de onderkant van de streep gaat het tenslotte altijd om de centen. Wat de inkoopprijs betreft halen we beslist niet het onderste uit de kan. De EPS markt staat de laatste jaren erg onder druk. Wij moeten onze producten tegen uiterst concurrerende prijzen weten weg te zetten. Als dat niet lukt, is het knijpen aan de inkoopkant is bijna nooit de oplossing. Wanneer we in de onderhandelingen met onze toeleveranciers zo'n lage prijs bedingen dat er voor hen geen redelijke winstmarge meer inzit, weet je dat het dan op een ander gebied fout zal lopen. Is het niet de kwaliteit van het product dan is het wel de service waar het mis gaat."

Kritisch en objectief

Bestaande en nieuwe relaties worden bij Unidek sinds een jaar periodiek geëvalueerd op basis van het Leveranciers Beoordelingssysteem (LBS). Met dit systeem kijkt de fabrikant kritisch en objectief naar zes aspecten: kwaliteit, kwantiteit, prijs, levertijd, orderopmerkingen (klachten) en factuurafwikkeling. Elk onderdeel is goed voor een bepaalde score en de som van de scores levert het rapportcijfer op. Het LBS is dus een weerspiegeling van de prestatie van de leverancier. Wat gebeurt er als de leverancier onder een bepaald niveau scoort? "Dan wordt het tijd voor een praatje," zegt Claaszen. "We proberen dan samen tot verbeteringen te komen want nogmaals, wij hechten aan loyaliteit. Wil het na een aantal keren van overleg nog steeds niet lukken, dan kan dat tot uiterste consequentie hebben dat je afscheid van elkaar neemt. En in de praktijk is dat ook voorgekomen."
Een directe bemoeienis met de inkoop hebben ook de KAM-coördinator (Kwaliteit Arbo en Milieu) en de Interne Kwaliteitsdienst. Het is geen bemoeizucht maar een kritische benadering van de kwaliteitsaspecten en prestaties van de grondstoffen. "Voor Unidek hoeven onze leveranciers niet per se ISO-gecertificeerd zijn. Maar hun producten moeten wel voldoen aan onze specificaties c.q. kwaliteitseisen en geleverd kunnen worden op onze voorwaarden. De productgerelateerde artikelen worden daarom als vanzelfsprekend ook door die afdelingen tegen het licht gehouden. Dat geldt voor zowel de bestaande als de nieuwe relaties."

Instrument voor leveranciers

Voor de leverancier die er de kantjes van af wil lopen, vormt het LBS misschien een dreigend zwaard van Damocles. De praktijk van het afgelopen jaar echter leert volgens Claaszen dat de meeste toeleveranciers de periodieke beoordeling als positief ervaren en dat zij in het beoordelingsresultaat instrumenten vinden om hun eigen dienstverlening op te voeren. Zo heeft een van de leveranciers dankzij het LBS van Unidek de interne kwaliteitscontrole aangescherpt. Daarmee is het LBS een essentieel onderdeel geworden van leveranciersmanagement en draagt het in belangrijke mate bij aan een beter eindproduct.
Uiteraard wordt Unidek met grote regelmaat benaderd door bedrijven die zich ook willen scharen onder de toeleveranciers. Wanneer deze nieuwkomers in staat blijken een vergelijkbare of betere kwaliteit onder exact dezelfde condities te kunnen leveren, tegen een lagere prijs wordt hen beslist de deur niet gewezen. De inkoop maakt tenslotte zo'n 60 procent uit van de kostprijs en elke besparing op dat onderdeel leidt direct tot verbetering van de winst. "In dat opzicht shoppen wij ook. Maar onze bestaande relaties krijgen altijd de kans om te reageren. Daar komt dan de loyaliteit dus weer om de hoek kijken."

De toeleveranciers voor een plat dak element ( PD 2,E)

Het element is opgebouwd uit:
  • Spaanplaat: hiervoor heeft Unidek 2 leveranciers.
  • Lijmlaag: 2 leveranciers worden gekozen uit een pool van vijf aanbieders. Per kwartaal wordt een raming gemaakt van benodigde kilogrammen en worden alle leveranciers uit de pool aangeschreven.
  • EPS: 4 aanbieders waaronder de eigen EPS-fabriek Unipol te Oss die veruit de meeste grondstof levert
  • Bitumineuze cachering: 3 aanbieders. Elk half jaar wordt een prijzenrondje gemaakt waarna de scherpste aanbieder levert.

door: Mari van Lieshout